Các hạt nano ô nhiễm không khí có thể gây ung thư não

Theo một nghiên cứu mới đây cho biết, các hạt nano có thể xâm nhập vào não và chúng có thể mang các hóa chất gây ung thư.

Đặc biệt, các hạt siêu mịn (UFP) được tạo ra bằng cách đốt nhiên liệu, đặc biệt là trong xe diesel và mức phơi nhiễm cao hơn làm tăng đáng kể khả năng mắc bệnh ung thư.

Hiện nay, căn bệnh ung thư não rất hiếm, và các nhà khoa học đã tính toán rằng sự gia tăng ô nhiễm tương đương với việc di chuyển từ một con đường thành phố yên tĩnh đến một thành thị nơi bận rộn dẫn đến thêm một trường hợp ung thư não cho mỗi 100.000 người bị phơi nhiễm.

Lưu lượng truy cập trên M25 trong Surrey: Nguồn ảnh: The Guardian

Scott Weichenthal, tại Đại học McGill, Canada, người đứng đầu nghiên cứu cho biết, những rủi ro môi trường như ô nhiễm không khí không lớn. Vì vậy, khi bạn nhân những rủi ro nhỏ này với nhiều người, đột nhiên có thể có rất nhiều trường hợp. Trong một thành phố lớn, nó có thể là một con số có ý nghĩa, đặc biệt là thực tế là những khối u này thường gây tử vong.

Nghiên cứu đã phân tích hồ sơ y tế và phơi nhiễm ô nhiễm của 1,9 triệu người Canada trưởng thành từ năm 1991 đến 2016. Các nghiên cứu lớn như vậy cung cấp bằng chứng mạnh mẽ, mặc dù không phải là mối liên hệ nhân quả. Weichenthal cho biết mối tương quan nhìn thấy giữa ung thư não và hạt nano là sự nhất quán đáng kinh ngạc, nhưng vì đây là nghiên cứu đầu tiên, điều quan trọng là các nhà nghiên cứu khác sao chép nó.

Việc phát hiện ra các hạt nano độc hại dồi dào từ ô nhiễm không khí trong não người được thực hiện vào năm 2016. Một đánh giá toàn cầu trước đó vào năm 2019 đã kết luận rằng ô nhiễm không khí có thể gây hại cho mọi cơ quan và hầu như mọi tế bào trong cơ thể con người.

Không khí độc hại có liên quan đến các tác động khác lên não, bao gồm giảm rất nhiều trí thông minh, chứng mất trí và các vấn đề về sức khỏe tâm thần ở cả người lớn và trẻ em. Tổ chức Y tế Thế giới cho biết ô nhiễm không khí là một trường hợp khẩn cấp về sức khỏe.

Ngoài ra, theo một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Epidemiology cho thấy, mức tăng ô nhiễm trong một năm là 10.000 hạt nano trên mỗi cm khối – sự khác biệt gần đúng giữa đường phố yên tĩnh và bận rộn – làm tăng nguy cơ ung thư não hơn 10%.

Mức độ ô nhiễm tại các thành phố được nghiên cứu – Toronto và Montreal – dao động từ 6.000 / cm3 đến 97.000 / cm3. Weichenthal cho biết những người sống với ô nhiễm 50.000 / cm3 có nguy cơ mắc ung thư não cao hơn 50% so với những người sống với 15.000 / cm3.

Tiết lộ về ô nhiễm không khí có thể gây hại cho ‘mọi cơ quan trong cơ thể giáo sư Jordi Sunyer, tại Viện Sức khỏe Toàn cầu Barcelona ở Tây Ban Nha, người không tham gia vào nghiên cứu mới, cho biết: Đây là một phát hiện quan trọng, cho rằng UFP được phát ra trực tiếp từ ô tô đốt và một số nghiên cứu trên động vật cho thấy UFP có thể độc hơn các hạt lớn hơn.

Giáo sư Barbara Maher, tại Đại học Lancaster, Vương quốc Anh, cho biết các hạt nano giàu sắt từ ô nhiễm giao thông có khả năng gây ung thư và do đó là nguyên nhân chính đáng có thể gây ung thư não. Cô cho biết các hạt nano không được quy định và thậm chí hiếm khi được đo.

Theo The Guardian

Chủ tịch Hà Nội ra chỉ thị khẩn khắc phục ô nhiễm không khí

Chủ tịch UBND TP Hà Nội vừa ký ban hành chỉ thị về các giải pháp khắc phục, hạn chế ô nhiễm, cải thiện chỉ số chất lượng không khí (AQI) trên địa bàn. 

Hà Nội hứng chịu 6 đợt ô nhiễm không khí trong năm 2019

Tình trạng ô nhiễm không khí, đặc biệt trong những ngày vừa qua xuất hiện nhiều dạng thời tiết cực đoan (mây mù dày đặc, nhiệt độ xuống thấp và nghịch nhiệt), dẫn đến AQI của TP ở mức xấu và rất xấu, ảnh hưởng đến sức khỏe người dân. 

Để khắc phục tình trạng trên, Chủ tịch UBND TP Hà Nội yêu cầu các đơn vị liên quan thực hiện các biện pháp cấp bách, quyết liệt để giảm thiểu nguồn phát sinh khí thải độc hại, bụi mịn tác động tiêu cực đến chất lượng môi trường không khí.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội yêu cầu Sở Tài nguyên và Môi trường chỉ đạo Chi cục Bảo vệ môi trường vận hành liên tục ổn định hệ thống quan trắc môi trường không khí, thường xuyên tổng hợp kết quả thông báo công khai các số liệu ô nhiễm không khí để người dân biết, có kế hoạch phòng tránh.

Trong trường hợp ô nhiễm không khí chạm mức nguy hại (chỉ số AQI  lớn hơn 300), Sở Tài nguyên và Môi trường có trách nhiệm thông báo tới Sở Giáo dục và Đào tạo để chỉ đạo các trường mầm non, trường tiểu học sắp xếp lịch học phù hợp; Sở Y tế có các biện pháp bảo vệ sức khỏe nhân dân, phòng ngừa bệnh về đường hô hấp; sở ngành liên quan có các biện pháp xử lý, khắc phục hạn chế phát thải.

Với những ngày không khí ở mức kém trở lên, UBND TP Hà Nội yêu cầu Sở Xây dựng chỉ đạo, các Công ty Môi trường đô thị cùng các quận, huyện rà soát kiểm tra, tăng cường tần suất sử dụng xe hút bụi, hút rác và dùng xe tưới nước rửa đường.

Sở Giao thông vận tải và Công an thành phố tăng cường lực lượng điều tiết giao thông, tránh ùn tắc trong giờ cao điểm, yêu cầu tất cả các xe tải trọng tải từ 1,5 tấn trở lên chỉ được đi vào TP từ vành đai 3 trở vào từ 22h đến 6h sáng ngày hôm sau.

Công an thành phố, Thanh tra chuyên ngành tăng cường kiểm tra xử lý nghiêm tất cả các xe chở vật liệu xây dựng, phế thải xây dựng không đúng quy chuẩn, không phủ bạt che chắn, chở quá tải, để rơi vãi ra đường gây mất an toàn, vệ sinh môi trường.

Act Green KHÁNH NGUYỄN

10 sáng kiến của Ấn Độ nhằm chống lại tình trạng ô nhiễm không khí

Khí thải từ các phương tiện, các ngành công nghiệp, bụi từ công trường xây dựng, khói từ hoạt động đốt rác và rơm rạ đã góp phần tạo nên cuộc khủng hoảng về ô nhiễm không khí.

Từ bán oxy cho đến mưa nhân tạo, nhiều ý tưởng và sáng kiến đã được đề ra trong năm 2019 nhằm chống lại cuộc khủng hoảng ô nhiễm không khí tại Ấn Độ.

New Delhi bị xem là thủ đô có không khí ô nhiễm nhất. (Nguồn: Reuters)

Theo đánh giá của IQ AirVisual – một tổ chức chuyên đánh giá chất lượng không khí toàn cầu có trụ sở tại Thụy Sĩ – và tổ chức Greenpeace, Ấn Độ hiện có tới 15-20 thành phố ô nhiễm nhất thế giới, trong đó New Delhi bị xem là thủ đô có không khí ô nhiễm nhất.

Theo đó, một vùng lãnh thổ rộng lớn ở miền Bắc Ấn Độ, trong đó có New Delhi với khoảng 20 triệu dân, đã bị chìm trong làn khói độc hại vào mùa Đông.

Khí thải từ các phương tiện, các ngành công nghiệp, bụi từ công trường xây dựng, khói từ hoạt động đốt rác và rơm rạ đã góp phần tạo nên cuộc khủng hoảng về ô nhiễm không khí.

Sau đây là một số biện pháp mà nhà chức trách, các kỹ sư và các công ty Ấn Độ đã tìm cách giúp người dân nước này có thể hít thở không khí trong lành hơn:

Quán bar oxy

Để hít thở không khí sạch, người dân New Delhi có thể đến Oxy Pure, một quán bar cung cấp dịch vụ hít thở oxy trong 15 phút chỉ với giá 7 USD và với 7 mùi hương khác nhau như oải hương, sả, quế và bạc hà.

Quán bar Oxy Pure ở New Delhi, Ấn Độ. (Nguồn: Gulf Times)

Tuy nhiên, đây không phải là mức giá dễ chịu tại một quốc gia mà trung bình mỗi người chỉ chi tiêu 1,8 USD/ngày.

Lon không khí sạch

Khi mức ô nhiễm đã lên mức nguy hiểm, người dân Ấn Độ có thể lên mạng và đặt mua lon không khí.

Một số công ty như Vitality Air tại Canada, Pure Himalayan Air của Ấn Độ, đã bán không khí sạch trong chiếc lon có dung tích 10l với mức giá từ 550 rupee (7,7 USD) đến 5.400 rupee (75 USD). Ước tính trung bình mỗi người trưởng thành hít thở khoảng 8l không khí/phút.

Máy lọc không khí cầm tay

Các bác sỹ từng nhận định chất lượng không khí tại New Delhi độc hại tương đương với việc hút 20 điếu thuốc lá/ngày.

Do đó, với những ai không muốn giam mình trong nhà vào những ngày khói mù, một chiếc máy lọc mini có thể đeo trên người AirTamer chính là câu trả lời.

Chiếc máy lọc mini có thể đeo trên người AirTamer. (Nguồn: indianexpress)

Thiết bị có khối lượng 50gr này có thể đeo lên người giống như dây chuyền, phát ra các ion âm giúp đẩy lùi các chất gây ô nhiễm. Sản phẩm này được bán tại New Delhi với mức giá gần 10.000 rupee (140 USD).

Phân loại xe lưu hành theo biển số chẵn lẻ

Tháng 11 vừa qua, giới chức New Delhi đã hạn chế việc sử dụng xe cá nhân trong 2 tuần thông qua một hệ thống phân loại, trong đó cho phép xe chỉ hoạt động luân phiên theo ngày tùy theo đuôi biển số xe là chẵn hay lẻ.

Tuy nhiên, kế hoạch này đã không đạt được kế quả đáng kể. Các nhà môi trường đã hối thúc chính phủ hành động khẩn cấp nhằm chống lại tình trạng ô nhiễm không khí.

Nhà chức trách New Delhi đã cân nhắc việc sử dụng công nghệ đám mây do Viện Công nghệ Ấn Độ (IIT) phát triển nhằm tạo mưa và giảm mức ô nhiễm.

Tuy nhiên, kế hoạch này đã bị trì hoãn do không có máy bay hay đủ sự hỗ trợ công nghệ cần thiết để phát tán mây.

Lắp đặt tháp lọc không khí trên đường

Nhiều máy lọc không khí khổng lồ đã được lắp đặt tại các đoạn giao cắt đông đúc ở thủ đô New Delhi nhằm chống lại bụi bẩn trên đường và ô nhiễm từ khí thải của các phương tiện.

Tháng 11 vừa qua, tòa án tối cao Ấn Độ đã yêu cầu Chính phủ liên bang và chính quyền New Delhi lập các “tháp khói” giống như Trung Quốc. Những tháp này đóng vai trò là máy hút bụi khổng lồ.

Một thiết bị kiểm soát ô nhiễm không khítại New Delhi. (Nguồn: hindustantimes)

Tuy nhiên, các nhà môi trường cho rằng đây chỉ là biện pháp mang tính “chắp vá” do nó không giảm bớt được các hạt bụi siêu nhỏ có thể ngấm vào phổi và máu.

Cũng trong tháng 11, hai máy lọc không khí di động đã được trang bị tại đền Taj Mahal khi khói mù độc hại bao phủ lấy công trình có từ thế kỷ 17 này. Ô nhiễm đã khiến đá cẩm thạch trắng chuyển sang màu vàng và xanh.

Trạm xe buýt chống bụi bẩn

Nhằm cung cấp không khí sạch cho hành khách, một số trạm xe buýt tại New Delhi đã phủ những tấm nhựa dày, để tạo ra những căn phòng có không khí sạch.

Mặc dù vậy, nhiều người cho rằng điều này không thực sự thực tiễn khi người dân sẽ lại nhanh chóng ra đường và hít thở bụi bẩn.

Sản xuất mực từ chất gây ô nhiễm

Các kỹ sư IIT đã phát triển được Chakr Innovations, công nghệ có thể tận dụng khói thải ra từ các máy phát điện sử dụng diesel thông qua việc biến muội thành mực và sơn. Công nghệ này có thể hút được 90% chất gây ô nhiễm.

Công ty đã lắp đặt hơn 50 thiết bị như vậy trong các văn phòng chính phủ và doanh nghiệp nhà nước và các công ty phát triển bất động sản.

Theo Vietnamplus